»  Πρότεινε μια σελίδα

ν ἔχετε καλὴ συλλογὴ ἀπὸ ἑλληνόφωνες σελίδες, ὡς 'ἀγαπημένα' (favorites, bookmarks), μπορεῖτε νὰ τὴν στείλετε ὁλόκληρη μὲ email. Γιὰ νὰ τὸ κάνετε αὐτὸ μὲ τὸν Internet Explorer, πηγαίνετε στὸ μενοὺ 'Ἀρχεῖο' (File), 'Ἐξαγωγή' (Export), κατόπιν ἐπιλέγετε 'Ἐξαγωγὴ ἀγαπημένων' (Export Favorites), καὶ τὰ σώζετε σὲ ἀρχεῖο htm μὲ ὅποιο ὄνομα θέλετε. Κατόπιν ἀνοίγετε τὸ ἀρχεῖο αὐτὸ μὲ τὸ Σημειωματάριο (Notepad), κάνετε 'Ἐπιλογὴ ὅλων' (Select all) καὶ Ἀντιγραφὴ (Copy). Τέλος κάνετε Ἐπικόλληση (Paste) στὴν σελίδα ἀλληλογραφίας τοῦ Ἔλλοπου εἴτε στὸ Forum τῆς Ἀνθολογίας. Φυσικά, πολλές, ἴσως οἱ περισσότερες, διευθύνσεις δὲν θὰ ἐπιλεγοῦν. Ἀντίθετα μὲ ὅ,τι συμβαίνει ἀλλοῦ, σκοπὸς τοῦ ἐπιμελητῆ στὴν Ἀνθολογία ἐξ ὁρισμοῦ εἶναι τὸ λιγώτερο δυνατό. Σὲ κάθε περίπτωση θὰ ἤθελα νὰ μήν ὁδηγηθοῦμε σὲ ἀχανῆ καὶ ἀπρόσωπη συλλογή, χρηστικὴ μόνο δι' ἀναζητήσεων, ἀλλὰ νὰ μπορεῖ κανεὶς νὰ ξεφυλλίζει. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκατόρθωτο, ἐπειδὴ ὅσο μεγαλώνουν οἱ δυνατὲς ἐπιλογὲς τόσο μπορεῖ νὰ μεγαλώνει καὶ ἡ αὐστηρότητα στὴν ἐφαρμογὴ τῶν κριτηρίων. Γιὰ τὴν βαθμολογία: Ὅλες οἱ σελίδες ἀρχίζουν μὲ τὸν βαθμὸ 5 (ἄριστα), ὁ ὁποῖος δίνεται ἀπὸ τὸν ἐπιμελητὴ καὶ κατόπιν μπορεῖ νὰ ἀλλάζει σύμφωνα μὲ τὶς βαθμολογήσεις τῶν ἐπισκεπτῶν.

Κριτήρια τῆς Ἀνθολόγησης

Κυριώτερο κριτήριο γιὰ τὴν ἀποδοχὴ ἢ ἀπόρριψη εἶναι ἡ παιδεία. Ἐνδεικτικὰ λοιπὸν καὶ ὄχι ἀποδεικτικά, ἂς πάρουμε τὴν περίπτωση σελίδων οἱ ὁποῖες θὰ εἶχαν τὰ θέματα “Οἱ λειτουργίες τῆς ψυχῆς στὸν Πλάτωνα καὶ τὸν Ἀξελό”, εἴτε “Τὸ αἰσθητικὸ ἰδεῶδες στὸν Μπετόβεν καὶ τὸν Θόδωρο Ἀντωνίου”, κτὅ. Οἱ σελίδες αὐτὲς θὰ ἀποκλείονταν ὡς ἰσοπεδωτικές, ἐμποδίζοντας τὴν διάκριση μεγέθους εἴτε διαχρονικῆς ἀξίας, ὁπότε παιδεία δὲν νοεῖται. Τὸ ἴδιο, μιὰ σελίδα ποὺ θὰ ὀνομαζόταν Κόμβος Παιδείας, κατόπιν περιέχοντας τὸν νεοελληνικὸ 'διαφωτισμό', δὲν εἶναι αὐτὸ ποὺ διατείνεται ὅτι εἶναι καὶ δὲν ἀνθολογεῖται. Ἡ ἴδια σελίδα, ἂν ἐπιγραφόταν, γιὰ παράδειγμα, Ρεύματα τῆς νεοελληνικῆς διανόησης, ἔστω καὶ Ρεύματα τῆς νεοελληνικῆς φιλοσοφίας, θὰ μποροῦσε νὰ ἀνθολογηθεῖ. Χρειάζεται λοιπὸν συναίσθηση καὶ ἀντίληψη τῆς διαφορᾶς μεγεθῶν, ἑπομένως καὶ ἐπίγνωση τῆς σπουδαιότητας τῆς συναίσθησης αὐτῆς, ἀπ' ὅπου ἐξαρτᾶται ἡ μεγαλύτερη δυνατὴ κυριολεξία.


αἰσθητικὴ ἀρτιότητα δὲν δευτερεύει, παρά μόνο κατ' ἐξαίρεσιν. Ὅταν ἡ πλοήγηση εἶναι δύσκολη εἴτε ἡ αἰσθητικὴ ἀποκρουστική, ἡ σελίδα θὰ ἀπορριφθεῖ. Δυστυχῶς τέτοιες σελίδες δὲν εἶναι καθόλου σπάνιες. Τὸ κριτήριο αὐτὸ παραβιάζω ὅταν τὰ αἰσθητικὰ καὶ τεχνικὰ προβλήματα ἀντισταθμίζονται ἀπὸ σημαντικὸ περιεχόμενο, κάτι ποὺ συμβαίνει μᾶλλον σπάνια. Σελίδες μὲ κινούμενες καὶ ἱπτάμενες εἰκόνες, μουσικὲς ὑποκρούσεις ποὺ ἀνοίγουν αὐτόματα χωρὶς κἂν δυνατότητα παύσης, δὲν ἔχω ἀντοχὴ νὰ τὶς διαβάσω, ἀκόμη κι ἂν θέλω νὰ τὸ κάνω. Κατὰ τὰ ἄλλα, πλῆθος οἱ κατάλογοι ποὺ θὰ φιλοξενοῦσαν τέτοιες παραπομπές, κανεὶς δὲν 'φιμώνεται' ἐπειδὴ θὰ ἀπορριφθεῖ ἀπὸ ἐδῶ.


ταξινόμηση χρειάζεται προσοχή. Μιὰ σελίδα γιὰ τὴν Ἀκρόπολη θὰ καταχωρηθεῖ στὶς Τέχνες ἢ στὴν Ἱστορία; Προφανῶς ἀφορᾶ καὶ στὶς δύο ἑνότητες (καὶ σὲ ἄλλες), ὅπως συμβαίνει σὲ πολλὲς περιπτώσεις, ἂν ὄχι στὶς περισσότερες. Τότε ἡ καταχώρηση κρίνεται ἀπὸ τὸ κέντρο βάρους τῆς διαπραγμάτευσης. Ἂν ἡ σελίδα ἀσχολεῖται κυρίως μὲ τὴν Ἀκρόπολη ὡς καλλιτεχνικὸ μνημεῖο, δὲν θὰ καταχωρηθεῖ στὴν ἑνότητα τῆς ἱστορίας. Ὅτι στὸν ἱστορικὸ τῆς ἀρχαίας Ἑλλάδας ἐνδέχεται νὰ χρησιμεύσουν πολὺ ὅσα θὰ μάθει γιὰ τὴν αἰσθητικὴ τῆς Ἀκρόπολης, εἶναι κάτι ποὺ γνωρίζει καὶ ὁ ἴδιος, ἢ ὀφείλει νὰ γνωρίζει. Ἕπεται πὼς ὁ ἐνδιαφερόμενος γιὰ κάποιο θέμα θὰ βρεῖ πολλὰ ποὺ ἀφοροῦν στὸ θέμα του σὲ διάφορες ἑνότητες καὶ ὄχι μόνο στὴν ἀμεσότερα σχετική. Ἡ διαίρεση τῶν ἑνοτήτων στὶς συγκεκριμένες ὑπο-ενότητες θὰ μποροῦσε νὰ διαφέρει. Πολλὰ σχήματα εἶναι δυνατὰ καὶ ἴσως στὸ μέλλον ὑπάρξουν ἐδῶ ἀλλαγές.


διαίτερη ἐξήγηση χρειάζεται ἴσως γιὰ τὸ τμῆμα τῆς νεοελληνικῆς φιλοσοφίας καὶ τῆς φιλοσοφίας ἐν γένει. Ὡς τέτοια δὲν ὑπολογίζω μόνο, οὔτε κυρίως, τὴν 'δυτικοῦ τύπου' (Καστοριάδης, κλπ). Ἡ φιλοσοφία δὲν θεμελιώνεται οὔτε ἐξαντλεῖται στὶς διεργασίες μιᾶς ἀνάκρισης. Γιὰ τὸ ζήτημα αὐτὸ λέγονται ἀρκετὰ ἀλλοῦ, ἐδῶ ἀρκεῖ ἴσως νὰ τονισθεῖ ὅτι ὅλοι οἱ σημαντικοὶ ἀρχαῖοι στοχαστές, ἀπὸ τὸν Θαλῆ ὣς τὸν Πρόκλο, ἀκόμη καὶ τοῦ Ἀριστοτέλη περιλαμβανομένου, ἔχουν προϋποθέσεις οἱ ὁποῖες θὰ χαρακτηρίζονταν ἀντιφιλοσοφικὲς μὲ τὰ κριτήρια ἐκείνων ἀκριβῶς ποὺ δὲν βλέπουν στὸ Βυζάντιο φιλοσοφία. Γιατί εἶναι ὁ Παρμενίδης φιλόσοφος καὶ δὲν εἶναι ὁ Γρηγόριος Νύσσης; Γιατί ὁ Ἡράκλειτος, ὁ Ἐμπεδοκλῆς, ὁ Πυθαγόρας..., ἀλλὰ ὄχι ὁ Συμεών, ὁ Μάξιμος, ὁ Διονύσιος;... Τί λέει ὁ ἴδιος ὁ Πλάτων; Ὅτι ὁ φιλόσοφος ἀνακρίνει τὸ σύμπαν καὶ δὲν εἶναι βέβαιος παρὰ μόνο γιὰ τὸ σκεπτόμενο ἐγώ του; Λέει ὅτι "σχεδὸν κανεὶς δὲν τοὺς καταλαβαίνει, ὅσους ἀγγίζουν τὴ φιλοσοφία σωστά, πὼς τίποτε ἄλλο δὲν ἐργάζονται παρὰ μόνο τὸ νὰ πεθαίνουν καὶ νὰ ἔχουν πεθάνει". Ἑπομένως, εἴτε θὰ δηλώσουμε ὅτι ὁ Πλάτων δὲν εἶναι φιλόσοφος καὶ δὲν ἔχει ἰδέα τί εἶναι ἡ φιλοσοφία, εἴτε ὅτι τὸ Βυζάντιο εἶναι ἡ κατ' ἐξοχὴν φιλοσοφικὴ περίοδος τοῦ Ἑλληνισμοῦ. Στὴν δεύτερη περίπτωση, ἀπομένει νὰ ζητοῦσε κανεὶς τὸν λόγο γιὰ τὸν ὁποῖο ὁ Πλάτων καταλαβαίνει ἔτσι τὴν φιλοσοφία.


Καλῶς ἤρθατε καὶ καλὴ ἐξερεύνηση